جراحی انحراف بینی از جمله روشهای درمانی برای کسانی است که به دلیل کج بودن تیغه بینی با مشکلات تنفسی، خر و پف شبانه، سردردهای مداوم و اختلال در خواب مواجه هستند. این عارضه در اثر عوامل مادرزادی، ضربه یا رشد ناهماهنگ ساختار بینی ایجاد میشود.
در این مقاله صفر تا صد نکاتی که باید در مورد جراحی انحراف بینی یا سیتوپلاستی بدانید را بررسی میکنیم.
جراحی انحراف بینی یا سیتوپلاستی
جراحی انحراف بینی یا سپتوپلاستی روش درمانی برای اصلاح تیغهی داخلی بینی است که به دلایل مختلفی ممکن است کج شده باشد. در این جراحی، قسمتهای منحرف یا اضافهی تیغه بینی برداشته یا جابهجا میشود تا راه تنفس باز شود و هوا راحتتر وارد ریهها شود.
جراحی سیتوپلاستی چگونه انجام میشود؟
جراحی انحراف بینی یا سپتوپلاستی تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی موضعی انجام میشود. در این روش، جراح ابتدا یک برش کوچک در داخل بینی ایجاد میکند تا به تیغه بینی (سپتوم) دسترسی پیدا کند. سپس بخشهای کج یا اضافی غضروف و استخوان را که باعث انسداد مسیر تنفس شدهاند، اصلاح یا حذف میکند. این کار بدون ایجاد زخم خارجی انجام میشود، بنابراین ظاهر بینی تغییر نمیکند.
مدت زمان جراحی معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ دقیقه است و پس از اتمام آن، پانسمان یا تامپونهای مخصوصی داخل بینی قرار میگیرند تا از خونریزی جلوگیری شود و تیغه بینی در جای جدید ثابت بماند. در بیشتر مواقع پس از جراحی، در همان روز مرخص میشوید و دوره بهبودی اولیه معمولاً بین یک تا دو هفته طول میکشد.
بیشتر بخوانید: بهترین جراح بینی در تهران
تفاوت سپتوپلاستی با رینوپلاستی چیست؟
سپتوپلاستی و رینوپلاستی هر دو نوعی جراحی بینی هستند اما هدف آنها با هم فرق دارد. سپتوپلاستی بیشتر جنبه درمانی دارد و برای اصلاح تیغه داخلی بینی (سپتوم) انجام میشود تا مشکلاتی مثل گرفتگی بینی، خر و پف یا سختی در تنفس برطرف شود. در این روش، تمرکز فقط روی ساختار داخلی بینی است و ظاهر بینی تغییری نمیکند، مگر اینکه با جراحی زیبایی ترکیب شود.
در مقابل، رینوپلاستی، جراحی زیبایی است که با هدف تغییر شکل ظاهری بینی انجام میشود؛ مثلاً کوچککردن بینی، اصلاح قوز بینی یا فرم دادن به نوک آن. البته گاهی رینوپلاستی و سپتوپلاستی با هم انجام میشوند تا هم ظاهر بینی زیباتر شود و هم عملکرد تنفسی آن بهبود پیدا کند.
کاندیداهای مناسب برای سپتوپلاستی
اگر انحراف بینی دارید و با سایر روشهای درمانی نتوانستید عوارض آن را از بین ببرید، کاندید خوبی برای جراحی انحراف بینی هستید.فراموش نکنید هدف این جراحی، بهبود عملکرد تنفسی است، نه تغییر ظاهر بینی.
کاندیداهای مناسب برای سپتوپلاستی عبارتاند از:
- افرادی که یک یا هر دو طرف بینیشان گرفته است.
- کسانی که به دلیل انحراف تیغه بینی، دچار خر و پف شدید یا اختلال در خواب شدهاند.
- افرادی که بهطور مکرر دچار سینوزیت، سردرد یا عفونتهای تنفسی میشوند.
- کسانی که به بینیشان آسیب یا ضربه شدید وارد و این آسیب باعث کج شدن تیغه بینی شده است.
- بیمارانی که مشکل تنفس از بینی دارند.
مزایای عمل انحراف بینی
مزایای جراحی انحراف بینی که به عمل سپتوپلاستی نیز معروف است عبارتند از:
- بهبود تنفس:عمل انحراف بینی، سپتوم بینی را صاف میکند و به طور قابل توجهی تنفس را تقویت میکند.
- کاهش عفونت سینوسی: با اصلاح مجرای بینی، مخاط میتواند راحتتر تخلیه شود و احتمال عفونت سینوسی را کاهش دهد.
- بهبود کیفیت خواب: سپتوپلاستی میتواند احتقان بینی، خروپف و آپنه خواب را کاهش دهد و منجر به بهبود کیفیت خواب شود.
- بهبود حس بویایی: برخی از افراد ممکن است پس از عمل انحراف بینی حس بویایی یا چشایی خود را بهبود ببخشند.
خطرات و عوارض جراحی انحراف بینی
خطرات و عوارض جراحی انحراف بینی مانند سایر انواع عمل بینی بوده و میتواند به صورت موقت و طولانی مدت باشد که با انتخاب جراح ماهر به حداقل میرسد.
- خونریزی بعد از جراحی نادر است. جراحان اقدامات احتیاطی را برای کنترل خونریزی در طول عمل انجام میدهند و بعد از عمل معمولا خونریزی به ندرت اتفاق میافتد.
- خطر عفونت نیز به دنبال عمل انحراف بینی وجود دارد که با مراقبتهای مناسب پس از عمل و پیروی از دستورالعملهای ارائه شده توسط پزشک قابل مدیریت است.
- واکنشهای نامطلوب به بیهوشی در طول هر عمل جراحی، از جمله جراحی انحراف بینی، یک احتمال است. لازم به ذکر است متخصصان بیهوشی بیماران را به دقت تحت نظر دارند تا این خطر را به حداقل برسانند.
به طور خلاصه، در حالی که عمل سپتوپلاستی به طور کلی یک جراحی کم خطر در نظر گرفته میشود، آگاهی از این خطرات و عوارض احتمالی مرتبط با جراحی انحراف بینی ضروری است. رعایت دقیق دستورالعملهای قبل و بعد از عمل و همچنین انتخاب یک جراح ماهر و با تجربه میتواند در به حداقل رساندن این خطرات و تضمین نتیجه موفقیت آمیز کمک کند.
آمادگیهای لازم پیش از عمل انحراف بینی
پیش از انجام جراحی انحراف بینی، نکات زیر را رعایت کنید تا عمل با کمترین ریسک و بهترین نتیجه انجام شود:
- انجام آزمایشهای خون و مشاوره قلب یا بیهوشی در صورت نیاز
- پرهیز از مصرف داروهای رقیقکننده خون مانند آسپرین، ایبوپروفن یا وارفارین به مدت حداقل یک هفته قبل از عمل
- عدم استعمال دخانیات (سیگار و قلیان) حداقل دو هفته پیش از جراحی
- پرهیز از خوردن و نوشیدن از شب قبل از عمل (حداقل ۸ ساعت پیش از جراحی)
- اطلاعدادن به پزشک در مورد داروهای مصرفی، بیماریهای زمینهای یا حساسیتهای دارویی
- همراه داشتن یک نفر برای کمک و همراهی بعد از عمل
- استحمام کامل در شب قبل از جراحی و پرهیز از استفاده هرگونه مواد آرایشی یا کرم روی صورت در روز عمل
مراقبتهای بعد از عمل انحراف بینی
بعد از جراحی انحراف بینی، نکات زیر رابه بهبود سریعتر حتما رعایت کنید تا دچار عوارض عمل بینی نشوید:
- چند روز اول سر را بالا نگه دارید، حتی هنگام خواب، تا ورم و خونریزی کمتر شود.
- از فینکردن یا فشار آوردن به بینی خودداری کنید.
- داروهای تجویزشده توسط پزشک را بهموقع و کامل مصرف کنید.
- از خوردن غذاهای سفت یا داغ در روزهای اول پرهیز کنید.
- از قرار گرفتن در معرض گرمای زیاد، بخار، یا نور مستقیم آفتاب اجتناب کنید.
- استحمام با آب ولرم و بدون بخار زیاد انجام شود.
- از انجام فعالیتهای سنگین و ورزش تا زمانی که پزشک اجازه نداده خودداری کنید.
- اگر تامپون داخل بینی گذاشته شده، فقط توسط پزشک خارج شود.
- بینی را طبق دستور پزشک با سرم شستوشو دهید تا خشک و بسته نشود.
- در صورت مشاهده خونریزی شدید، تب یا درد غیرطبیعی، فوراً به پزشک اطلاع دهید.
بهبودی پس از جراحی انحراف بینی
زمان بهبودی پس از جراحی انحراف بینی (سپتوپلاستی) به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
- میزان پیچیدگی عمل: جراحیهای ساده تر ممکن است زمان بهبودی کوتاه تری نسبت به جراحیهای پیچیده تر که شامل ترمیم یا پیوند غضروف هستند، داشته باشند. به عنوان مثال عمل بینی گوشتی ممکن است مدت زمان طولانیتری نسبت به سایر انواع بینی نیاز داشته باشد.
- سلامتی عمومی بیمار: افراد سالم با سیستم ایمنی قوی معمولاً سریعتر از افراد دارای بیماریهای زمینه ای یا سیستم ایمنی ضعیف بهبود مییابند.
- رعایت مراقبت های بعد از عمل: پیروی دقیق از دستورالعملهای جراح، مانند کمپرس سرد، استراحت کافی و مصرف داروهای تجویز شده، به تسریع روند بهبودی کمک میکند.
هزینه جراحی سیتوپلاستی
هزینه جراحی انحراف بینی بسته به عوامل مختلفی مثل تخصص جراح، نوع بیمارستان (خصوصی یا دولتی)، روش بیهوشی و خدمات جانبی مانند تصویربرداری یا آزمایشهای قبل از عمل متغیر است. اگر عمل فقط جنبه درمانی داشته باشد، معمولاً بخشی از هزینه توسط بیمه پوشش داده میشود. اما اگر همزمان با سپتوپلاستی، جراحی زیبایی هم انجام شود، هزینه آن جداگانه و معمولاً آزاد محاسبه میشود.
سوالات متداول جراحی انحراف بینی
آیا جراحی انحراف بینی دردناک است؟
خیر، در حین جراحی بیهوش هستید و درد پس از آن با دارو کنترل میشود.
مدت زمان بهبودی کامل بعد از سپتوپلاستی چقدر است؟
حدود ۱ تا ۲ هفته برای بازگشت به زندگی عادی و چند ماه برای بهبود کامل بینی.
آیا میتوان سپتوپلاستی را همزمان با جراحی زیبایی انجام داد؟
بله، عمل همزمان معمولاً با نام سپتورینوپلاستی انجام میشود.
